Chó bị mắt đỏ có thể chỉ do viêm kết mạc, bụi hoặc dị ứng, nhưng cũng có thể là loét giác mạc, khô mắt, viêm màng bồ đào hoặc tăng nhãn áp, là những bệnh làm mất thị lực nếu chậm trễ. Nếu mắt đỏ kèm nheo mắt, chảy nước nhiều, mắt đục, mắt lồi, đồng tử to bất thường, hoặc chó đau không cho chạm, hãy đưa đi thú y trong ngày. Không nhỏ thuốc nhỏ mắt của người vào mắt chó, nhất là loại có corticoid.
| Dấu hiệu đi kèm mắt đỏ | Có thể là | Việc làm trước | Khi nào đi thú y |
|---|---|---|---|
| Ghèn nhiều, mí trong đỏ, giác mạc trong | Viêm kết mạc | Lau ghèn bằng nước muối sinh lý | Trong 1 đến 2 ngày |
| Nheo mắt, chảy nước, dụi mắt | Loét giác mạc, dị vật, lông mi mọc ngược | Đeo loa chống cào | Trong ngày |
| Mắt đục xanh, đồng tử giãn, mắt to lên | Tăng nhãn áp | Không chờ | Ngay |
| Mắt đục, đồng tử co nhỏ, sợ ánh sáng | Viêm màng bồ đào | Để chỗ tối | Ngay |
| Ghèn đặc dính, mắt khô không bóng | Khô mắt | Lau ghèn | Sớm |
| Cục đỏ tròn ở khoé trong | Cherry eye | Ngăn cào | Trong vài ngày |
| Mắt lồi ra sau va chạm | Lồi nhãn cầu | Giữ ẩm bằng gạc ướt nước muối | Ngay lập tức |
Các nguyên nhân mắt đỏ ở chó
Viêm kết mạc: kết mạc là lớp màng hồng lót mặt trong mí mắt và phủ lòng trắng. Theo VCA, viêm kết mạc có thể do dị ứng, bụi, vi khuẩn, virus (như bệnh care), hoặc là hậu quả của bệnh mắt khác. Mắt đỏ, chảy ghèn, nhưng giác mạc vẫn trong.
Loét giác mạc: vết trầy trên lớp trong suốt phía trước mắt do cào, cành cây, lông mi mọc ngược, khô mắt. Chó nheo mắt, chảy nước, dụi mắt. Theo Merck Veterinary Manual, vết loét sâu có thể thủng mắt nếu không chữa kịp.
Khô mắt (viêm giác kết mạc khô): tuyến lệ tiết không đủ, mắt đỏ, ghèn đặc dính, giác mạc mờ dần. Hay gặp ở Shih Tzu, Pug, Cocker, Bulldog.
Viêm màng bồ đào: viêm bên trong mắt, mắt đỏ, đục, đồng tử co nhỏ, chó sợ sáng. Có thể liên quan bệnh toàn thân như ký sinh trùng máu do ve truyền.
Tăng nhãn áp (glaucoma): áp lực trong mắt tăng, mắt đỏ, giác mạc đục xanh, đồng tử giãn, mắt có thể to ra. Merck xếp đây là cấp cứu, thị lực có thể mất trong vòng vài giờ đến vài ngày.
Cherry eye, lông mi mọc ngược, mí mắt lộn trong: các vấn đề cấu trúc gây kích ứng kéo dài.
Cách kiểm tra mắt chó tại nhà
- Đứng chỗ sáng, so sánh hai mắt với nhau.
- Xem chó có nheo, nhắm một bên, dụi mắt không. Nheo mắt nghĩa là đau.
- Nhìn giác mạc: trong bóng là tốt; đục, mờ, xanh lơ, có vệt trắng là nặng.
- Nhìn đồng tử: hai bên có bằng nhau không.
- Xem ghèn: trong, trắng nhầy hay vàng xanh.
- Nhìn mí và lông quanh mắt: có lông cọ vào mắt, mí lộn vào trong không.
- Nghĩ lại: chó có đánh nhau với mèo, chạy vào bụi, bị hoá chất bắn vào không.
Việc làm tại nhà trong lúc chờ khám
- Lau ghèn bằng bông thấm nước muối sinh lý, mỗi mắt một miếng bông riêng, lau từ khoé trong ra.
- Đeo loa chống cào nếu chó dụi mắt.
- Rửa mắt bằng nhiều nước muối sinh lý nếu có hoá chất, xà phòng bắn vào, rồi đi thú y.
- Cắt tỉa lông quanh mắt nếu lông cọ vào mắt, cẩn thận tránh kéo chạm mắt.
- Không nhỏ thuốc nhỏ mắt của người. Thuốc có corticoid làm loét giác mạc sâu nhanh hơn. Thuốc nhỏ mắt cho chó phải được kê sau khi thú y nhuộm giác mạc kiểm tra loét.
- Không đắp lá, trà, sữa mẹ vào mắt chó.
Thú y thường nhuộm fluorescein tìm vết loét, đo nước mắt, đo nhãn áp, soi đáy mắt, rồi mới chọn thuốc.
Khi nào đưa đi thú y ngay
- Nheo mắt, nhắm mắt, chảy nước mắt nhiều, chó dụi mắt liên tục.
- Giác mạc đục, xanh lơ, có vệt trắng, lõm.
- Đồng tử hai bên không bằng nhau, hoặc giãn to không co khi gặp sáng.
- Mắt to hơn bên kia, lồi ra, hoặc lồi khỏi hốc sau va chạm.
- Hoá chất, nước lau sàn bắn vào mắt.
- Chó đột nhiên đi va vấp, như không nhìn thấy.
- Mắt đỏ kèm sốt, bỏ ăn, chảy mũi, ho ở chó chưa tiêm phòng, có thể là bệnh care.
Câu hỏi thường gặp
Chó bị mắt đục là bị gì?
Mắt đục có thể do phù giác mạc sau loét, tăng nhãn áp, viêm màng bồ đào, đục thuỷ tinh thể, hoặc xơ cứng thuỷ tinh thể ở chó già. Mắt đục mới xuất hiện kèm đỏ, đau là cấp cứu. Mắt đục dần ở chó già, không đỏ, không đau thì vẫn nên khám để phân biệt.
Chó con bị mủ ở mắt phải làm sao?
Lau sạch bằng bông thấm nước muối sinh lý và đưa đi thú y. Chó con chưa mở mắt mà mí sưng phồng, rỉ mủ cần khám ngay vì có thể nhiễm trùng sau mí mắt. Ghèn mủ kèm sổ mũi, sốt ở chó con chưa tiêm đủ có thể là bệnh care.
Chó bị chảy nước mắt có sao không?
Chảy nước mắt trong, ít, không đỏ, hay gặp ở giống mặt ngắn do lệ đạo hẹp, thường không nguy hiểm. Chảy nước mắt đột ngột nhiều, kèm nheo mắt, mắt đỏ là dấu hiệu đau mắt, có thể do dị vật hoặc loét giác mạc, cần khám trong ngày.
Chó con bị chảy ghèn có sao không?
Ít ghèn ở khoé mắt buổi sáng là bình thường. Ghèn vàng xanh nhiều, mắt đỏ, dính mí là viêm, cần thú y khám. Nếu chó con còn sổ mũi, ho, sốt thì nghĩ đến bệnh truyền nhiễm như care.